“Achter elke vraag zit een verhaal”

Al meer dan twintig jaar werkt Wilco in de agrarische sector. Eerst als voeradviseur, later als ondernemerscoach en tegenwoordig ook als procesbegeleider binnen BoerenPerspectief in Zeeland, delen van Brabant en Zuid-Holland. In die jaren zag hij de vragen van ondernemers veranderen. “Vroeger ging het vaak over groeien of stoppen. Tegenwoordig zijn vraagstukken veel breder. Ondernemers hebben te maken met regelgeving, familievraagstukken, bedrijfsontwikkeling en de vraag hoe ze toekomstbestendig kunnen blijven ondernemen.”

Ondernemer, onderneming en omgeving

In zijn werk kijkt Wilco altijd naar drie niveaus: de ondernemer, de onderneming en de omgeving. “De vraag is niet alleen hoe het met het bedrijf gaat, maar ook hoe het met de ondernemer gaat. Waar liggen iemands kwaliteiten? Wat geeft energie? En welke ontwikkelingen spelen er rondom het bedrijf?” Juist die brede blik maakt volgens hem het verschil. Een vraag die op papier eenvoudig lijkt, blijkt in de praktijk vaak onderdeel van een groter geheel.

Meer dan de vraag aan de voorkant

Dat merkt Wilco ook binnen BoerenPerspectief. Ondernemers melden zich vaak met een concrete vraag, maar tijdens gesprekken komt regelmatig naar voren dat er meer speelt. “Je ziet soms dat er op andere vlakken ook vragen liggen die niet direct worden uitgesproken. Soms omdat mensen zich ervoor schamen, soms omdat ze er zelf nog niet bij hebben stilgestaan.” Daarom beperkt hij zich niet tot een gesprek aan de keukentafel. Hij loopt ook graag een rondje over het erf. “Door rond te kijken en vragen te stellen krijg je vaak een completer beeld. Dan ontdek je soms kansen of aandachtspunten waar de ondernemer zelf nog niet aan gedacht heeft.”

Het proces staat centraal

Als procesbegeleider is Wilco niet degene die direct met oplossingen komt. Zijn rol is juist om ondernemers verder te helpen in hun denkproces. “Ik probeer mensen zelf tot inzichten te laten komen. Wat vind jij belangrijk? Wat wil je behouden? Welke richting wil je op? Door daarover na te denken ontstaan nieuwe aanknopingspunten.” Dat gebeurt vaak stap voor stap. Met opdrachten tussen gesprekken door en vragen die ondernemers helpen om hun situatie vanuit een ander perspectief te bekijken. “Je weet van tevoren eigenlijk nooit precies waar een traject uitkomt. Dat is juist het mooie ervan.”

Samen verder kijken

Een belangrijke kracht van BoerenPerspectief vindt Wilco dat ondernemers niet afhankelijk zijn van één vaste aanpak of één type begeleiding. “Soms blijkt tijdens een traject dat een andere procesbegeleider beter aansluit bij de vraag van de ondernemer. Bijvoorbeeld vanwege specifieke kennis van een onderwerp of ervaring met een vergelijkbaar vraagstuk. Dan kunnen we eenvoudig schakelen.”

Volgens Wilco draait het er uiteindelijk om dat een ondernemer de ondersteuning krijgt die het beste past bij zijn of haar situatie. “Je hoeft niet alles zelf te kunnen. Het gaat erom dat je samen kijkt wat er nodig is en wie daarbij kan helpen.” Daardoor ontstaat ruimte om verder te kijken dan de oorspronkelijke vraag en krijgt een ondernemer toegang tot de kennis en ervaring die op dat moment het meest waardevol is.

Durf het gesprek aan te gaan

Voor agrariërs die twijfelen of BoerenPerspectief iets voor hen is, heeft Wilco een eenvoudige boodschap. “Laat je verrassen. Je krijgt bijna altijd een ander gesprek dan je vooraf verwacht.” Volgens hem hoeft een ondernemer niet precies te weten wat de vraag is of welke oplossing er gezocht wordt. “Begin gewoon het gesprek. Vaak ontdek je onderweg wat er echt speelt. En juist daar zit vaak de grootste winst.”